Projekt przygotowany przez Zespół Ekspertów powołany przez Ministra Zdrowia w składzie:przewodniczący: prof. dr hab. med. Stanisław Pużyński
członkowie: prof. dr hab. Anna Brzezińska, prof. dr hab. Czesław Czabała, prof. dr hab. Danuta Kądzielawa, dr hab. Jan Tylka, prof. UKSW

I. Założenia organizacyjno-programowe

A/ Cele kształcenia:

  1. Rozwój wiedzy z zakresu psychologii klinicznej, nauk medycznych i humanistyczno-społecznych umożliwiającej rozumienie i rozwiązywanie problemów psychologicznych osób chorych.
  2. Nabywanie i doskonalenie umiejętności wykorzystywania wiedzy w działalności diagnostycznej, terapeutyczno – rehabilitacyjnej, eksperckiej, orzeczniczej.
  3. Nabywanie i doskonalenie wiedzy i umiejętności potrzebnych do stosowania psychologicznych metod terapii.
  4. Rozwój świadomości metodologicznej
  5. Rozwijanie wysokich standardów funkcjonowania zawodowego (etyka zawodowa) w kontakcie z pacjentem i jego rodziną oraz we współpracy z pracownikami służby zdrowia.

B/ Czas trwania specjalizacji

Specjalizacja trwa 5 lat, w tym: 2 lata kształcenia specjalistycznego podstawowego i 3 lata kształcenia specjalistycznego szczegółowego.

C/ Sposób organizacji specjalizacji

Do specjalizacji może przystąpić magister psychologii, zatrudniony w publicznym lub nie publicznym zakładzie opieki zdrowotnej od co najmniej 1 roku. Przystępujący do specjalizacji zgłasza się do jednostki uprawnionej do prowadzenia szkolenia specjalizacji i ustala tryb i warunki jej odbywania.

Specjalizacja składa się z dwóch części:

  • specjalistycznego bloku podstawowego
  • specjalistycznego bloku szczegółowego.

W bloku podstawowym specjalizujący się zdobywa podstawową wiedzę i umiejętności dotyczące zastosowania psychologii klinicznej w czterech działach medycyny:

  • psychiatrii
  • pediatrii
  • neurologii
  • chorób somatycznych

W bloku szczegółowym specjalizujący się wybiera jedną z wyżej wymienionych ścieżek specjalistycznych i pogłębia swoją wiedzę i umiejętności szczegółowe, właściwe dla zaburzeń i chorób danego działu medycyny.

Specjaliści I stopnia uzyskują specjalizację z psychologii klinicznej po ukończeniu jednego z czterech specjalistycznych bloków szczegółowych.

Specjalizacja może być prowadzona przez instytucję, która spełnia następujące warunki:

  • prowadzi działalność leczniczą umożliwiającą odbywanie stażów specjalistycznych przewidzianych w programie specjalizacji lub ma zawarte umowy z innymi placówkami opieki zdrowotnej umożliwiające prowadzenie takich stażów
  • zatrudnia specjalistów II stopnia z psychologii, którzy mogą pełnić rolę kierownika specjalizacji (przewiduje się, że 1 kierownik specjalizacji nie może mieć pod swoją opieką więcej niż 3 specjalizujących się)
  • zatrudnia odpowiednio wykwalifikowane osoby, które będą realizować zajęcia dydaktyczne przewidziane w programie specjalizacji lub ma zawarte odpowiednie umowy z innymi instytucjami na realizacje takich zadań

II. Specjalistyczny blok podstawowy

A/ Zakres wiedzy teoretycznej

  1. znajomość podstawowych zagadnień psychologii:
    • psychologiczne koncepcje człowieka
    • biologiczne mechanizmy zachowania
    • teorie osobowości oraz teorie rozwoju psychicznego
    • psychologia procesów poznawczych
    • psychologia emocji, stresu i konfliktu
    • psychopatologia: zaburzenia psychiczne i zaburzenia zachowania
    • wybrane zagadnienia z psychologii klinicznej dziecka
    • wybrane zagadnienia z neurologii klinicznej
    • podstawowe zagadnienia psychologii zdrowia, psychosomatyki, medycyny behawioralnej
    • miejsce i rola psychologa w zespole terapeutycznym
    • aspekty etyczne zawodu psychologa.
  2. znajomość podstawowych metod i form psychoterapii oraz sposobów pomocy psychologicznej, jak również metod oceny ich efektywności

B/ Wykaz umiejętności będących przedmiotem specjalizacji

  • umiejętność samodzielnego konstruowania i sprawdzania hipotez diagnostycznych
  • umiejętność doboru metod, sposobów ich stosowania oraz interpretacji uzyskanych informacji a także ich scalania
  • umiejętność odniesienia wyników badań diagnostycznych do celów i postawionych wcześniej hipotez
  • umiejętność przekazu wyników diagnozy członkom zespołu terapeutycznego a także zainteresowanym członkom rodziny
  • umiejętność wyboru adekwatnych do problemów wskazanych w diagnozie metod psychologicznego postępowania terapeutycznego (rehabilitacyjnego) z uwzględnieniem indywidualnych potrzeb chorego

PLAN NAUCZANIA:

L.p. Moduł Teoria:
liczba
godzin
Staż
Placówka czas
I Zaburzenia psychiczne i zaburzenia zachowania 30 oddział psychiatryczny 3 m-ce
II Kliniczna diagnoza psychologiczna 50 j.w.  
III Teorie psychologiczne wyjaśniające relacje : psychika -zdrowie, choroba. 50    
IV Specyfika diagnostyki psychologicznej w chorobach somatycznych. 50 Oddział kardiologiczny, onkologiczny lub inny oddział chorób somatycznych zatrudniający specjalistę psychologa klinicznego 3 m-ce
V Wybrane zagadnienia neurologii klinicznej 50 Oddział neurologiczny zatrudniający specjalistę psychologa klinicznego 3 m-ce
VI Diagnoza neuropsychologiczna: podstawy teoretyczne, założenia metodologiczne – uwarunkowania etiologiczne i lokalizacyjne zespołów objawów 50    
VII Prawidłowości rozwoju w okresie dzieciństwa i dorastania 20    
VIII Formy zaburzeń w okresie dzieciństwa i dorastania 30    
IX Podstawy diagnozy psychologicznej dzieci i młodzieży o zaburzonym rozwoju 50 2 m-ce w poradni lub oddziale psychiatrii dziecięcej

1 m-c w oddziale pediatrycznym, zatrudniającym specjalistę psychologa klinicznego

 
X Etyka zawodowa psychologa klinicznego 30    

II. SPECJALISTYCZNY BLOK SZCZEGÓŁOWY:
3 lata szkolenia specjalistycznego po zakończeniu bloku podstawowego:

  1. PSYCHOLOGIA KLINICZNA ZABURZEŃ PSYCHICZNYCH
  2. PSYCHOLOGIA KLINICZNA CHORÓB SOMATYCZNYCH
  3. NEUROPSYCHOLOGIA KLINICZNA
  4. PSYCHOLOGIA KLINICZNA DZIECI I MŁODZIEŻY

III. WSKAZÓWKI METODYCZNE

Osoby mogące się specjalizować w psychologii klinicznej, tryb przystąpienia do specjalizacji, obowiązki kierownika specjalizacji, sposób składania egzaminu końcowego określają przepisy zawarte w Rozporządzeniu Ministra Zdrowia z dnia 30 września 2002.

Przewidziany jest egzamin 3-częściowy: testowy, praktyczny i ustny

Opracowanie informacji:
prof. dr hab. Anna Brzezińska
Mgr Jagoda Migaszewska – Majewicz